m. Zawiercie (Jednostka Wojskowa 1411)
1. Historia 15. dywizjonu rakietowego Obrony Powietrznej.
Formalnie w marcu 1962 r., na podstawie zarządzenia szefa Sztabu Generalnego Nr 0012/Org. z dnia 09.02.1962 r. i rozkazu dowódcy 1. KOPK Nr 0030/Org. z 26.03.1962 r., przystąpiono do formowania dywizjonów rakietowych dywizji śląskiej. W tym i 15. do OPK m. Zawiercie. Dywizjony formowano na bazie rozformowanego 96. i 89. pułku artylerii przeciwlotniczej.
Faktycznie, jeszcze 10 listopada 1961 r. w CSSRiA m. Bemowo Piskie rozpoczyna się kurs szkolenia kadry i żołnierzy służby zasadniczej na PZR SA-75 Dwina i kończy egzaminami w dniach od 02 do 17 kwietnia 1962 r. Kurs realizowano na potrzeby kolejnych nowo formowanych dywizjonów ogniowych (15. do m. Zawiercie, 16. do m. Bukowno, 17. do m. Oświęcim i 18. do m. Pszczyna) i 20. dywizjonu technicznego m. Olkusz.
Miejsce 15. do OPK m. Zawiercie w ugrupowaniu bojowym 13 DA OPK – rok 1964. SD i SNR: 50°27’58.35”N 19°21’42.20”E.
Pierwszym dowódcą dywizjonu został ppłk Andrzej Nowak. Zasadniczym sprzętem bojowym był PZR SA-75 Dwina.
Pierwsze strzelania bojowe, na poligonie w Aszułuku w byłym ZSRR, dywizjon odbył w 1962 roku, dowódca ppłk Andrzej Nowak, ocena 5,00. Kolejne strzelania bojowe dywizjon odbył w roku:
- 1966, dowódca mjr Witold Kowalski, ocena 4,00;
- 1970, dowódca ppłk Witold Kowalski, ocena 4,00;
- 1974, dowódca ppłk Witold Kowalski, ocena 4,87;
- 1979, dowódca mjr Aleksander Burak, ocena 4,76;
- 1986, dowódca mjr Aleksander Burak, ocena 4,82;
- 1996, dowódca mjr Kazimierz Woźniak, ocena 4,75.
Dywizjon, jako jedyny w 1. BR OP, był zwycięzcą “Zawodów Użyteczno-Bojowych Wojsk Rakietowych WOPK” w roku 1980 (dowódca – ppłk Aleksander Burak, ocena 4,07) i 1983 (dowódca – ppłk Aleksander Burak, ocena 4,32).
W system dyżurów bojowych Wojsk OPK 13. DA OPK została włączona, w tym i 15 do OP, w 1964 roku. Dywizjon został rozformowany w 1998 roku.
Dowódcy dywizjonu:
- ppłk Andrzej Nowak od 1962 do 1965;
- ppłk Witold Kowalski od 1965 do 1979;
- ppłk Aleksander Burak od 1979 do 1989;
- ppłk Jerzy Andrzejak od 1989 do 1991;
- mjr Kazimierz Woźniak od 1991 do 1998.
2. Dokumenty i fotografie.
Jak wyglądały obiekty byłego dywizjonu w m. Zawiercie? Oto kilka zdjęć udostępnionych przez Pana Michała Koziara, hobbystycznie interesującego się powojenną historią Wojska Polskiego oraz techniką wojskową. Z wykształcenia jest inżynierem telekomunikacji. Zdjęcia zostały wykonane 23 marca 2008 roku.
- Droga dojazdowa (betonka) do 15. dr OP m. Zawiercie.
- Brama wjazdowa, sztab i koszary 15. dr OP m. Zawiercie.
- Maszt radiowy 15. dr OP m. Zawiercie.
- Wieża wartownicza w 15. dr OP m. Zawiercie.
- Schron SNR i SD 15. dr OP m. Zawiercie.
- Schron SNR i SD 15. dr OP m. Zawiercie. Boksy sprzętowe zostały zasypane ziemią.
- Obwałowanie wyrzutni startowej w 15. dr OP m. Zawiercie.
- Pozostałość po wiacie do przechowywania samochodów transportowo-załadowczych na strefie ogniowej 15. dr OP m. Zawiercie.
- Magazyn nr 7 do przechowywania rakiet w 15. dr OP m. Zawiercie.
Pełny zbiór 22 zdjęć wykonanych przez Michała Koziara można zobaczyć w Galerii Foto WRiA.PL: Obiekty byłego 15. dr OP m. Zawiercie.